woensdag 15 januari 2020

Is regen een vloek of een zegen? Dat ligt er maar net aan hoeveel er valt in een bepaald tijdsbestek en waar. ‘Watermeesters’ Micha Silver en Roberto Glusman vertellen over de impact van regen in het zuiden en noorden van Israel.

Micha Silver woont in Idan in de Arava, een van de dorpen die gesteund worden door het Joods Nationaal Fonds (JNF). Hij werkt voor de Drainage Water Authority. Al een aantal jaar houdt hij in de Arava de regenval bij door middel van een simpele watermeter. ‘In 2019 viel er hier tussen de 7 en 22 mm regen en in 2018 zo’n 8 tot 15 mm’, vertelt Micha. ‘Hoe zuidelijker, des te minder neerslag. Het is niet veel, maar het weinige dat valt, valt in zo’n korte tijd dat het met bakken uit de hemel komt. De aarde kan dat bijna niet aan. Het water stroomt met grof geweld door de wadi’s, de droge rivierbeddingen. In woestijngebieden waar de regen kortstondige overstromingen veroorzaakt, is het heel moeilijk om het overtollige water in reservoirs op te vangen. Vaak komt het met enorme kracht en brengt het een grote hoeveelheid drab met zich mee. Opvang vraagt een ander soort infrastructuur dan we nu hebben en is kostbaar. Financieel is dat niet verantwoord. Bovendien vullen de reservoirs zich na een paar overstromingen met slib en zand wat het water vrijwel onbruikbaar maakt.’

Gedurende een paar dagen per jaar verandert de regen het leven van de woestijnbewoners. De woestijn krijgt een prachtig groen tapijt over het gelige zand. En als je goed kijkt, zie je de meest prachtige bloemetjes. ‘Iedereen trekt erop uit, heerlijk nat worden, want dat zijn we niet gewend. Wij nemen onze kinderen mee de woestijn in en gaan op zoek naar kruiden om bijvoorbeeld thee van te maken’, vertelt Micha. Jaarlijks lijkt de regen in het zuiden toch iets toe te nemen. Op de vraag of dat te wijden is aan de klimaatverandering in de wereld, kan Micha geen antwoord geven. ‘Om veranderingen in regenval te constateren, zouden we metingen over tientallen jaren moeten hebben, misschien zelfs over honderden jaren. Maar die zijn er niet. Dus daar kan ik niets over zeggen.’

Je zou denken dat de regen een zegen is voor de landbouw, maar het tegenovergestelde is waar. Het is juist schadelijk doordat de woestijngrond veel zout bevat dat door de hevige regenval naar boven komt. Het zout tast de wortels van bomen en gewassen aan. Het is daarom belangrijk dat de grond vochtig wordt gehouden met zoet water. ‘Het klinkt wat tegenstrijdig, maar regen in de Arava betekent voor de landbouwers: irrigeren’, besluit Micha.

In het noorden van Israel is de regenval een ander verhaal.

Roberto Glusman woont en werkt in kibboets Beth Haemek, een groene plek waar het JNF ooit samen met de bewoners de eerste bomen plantte. Hij werkt in de avocadogaarden en houdt, net als Micha in het zuiden, de regenstand bij. De meting loopt ieder jaar van oktober tot oktober. Voor het gesprek is de peildatum 7 januari. Van 1 oktober 2017 tot 7 januari 2018 viel er 287 mm, in dezelfde periode van 2018/2019 was dat 301 mm. En van 1 oktober 2019 tot 7 januari 2020 zelfs 548 mm.

Overstromingen

‘De afgelopen jaren is niet alleen de regenhoeveelheid toegenomen, maar ook de intensiteit ervan’, aldus Roberto. ‘In heel korte tijd vallen er enorme hoeveelheden. De vruchten hebben daar geen last van, maar de wortels van de bomen wel. Die verzuipen. Daarom zijn we begonnen met kleine heuvels te maken waar de boom in staat, zodat het water snel kan weglopen. Dat helpt. Hoewel, tegen de enorme hoeveelheid regen die dit jaar is gevallen, staan we volledig machteloos. Het heeft ook impact op ons dagelijks leven. Ons hele team is vandaag naar huis gestuurd vanwege de overstromingen.’

Regenval heeft invloed op de irrigatie. ‘We beginnen pas in maart met water geven, dan wordt het warmer en valt er bijna geen regen meer, maar vorig jaar was het pas nodig in april. Dit jaar zal het misschien nog wel later worden. Dat is weer een voordeel, want iedere druppel water kost geld.’

Het overtollige regenwater stroomt naar zee. ‘Een heel klein gedeelte wordt opgevangen in een waterreservoir in de buurt. Eigenlijk zouden er meer waterreservoirs moeten zijn, maar zover is het noorden nog niet. Dat is een kostbaar verhaal.’

Privacyverklaring